आजचा तिसरा दिवस मोठा उत्सुकतेने उजाडला. कारण आज हा लाँग उपसागराची
पूर्ण दिवसाची (सहा तासांची) सफर करायची होती. सर्व आटपून जरा लवकरच
न्याहरीला गेलो, आणि ते बरेच झाले. कारण जेवणाची जागा हॉटेलच्या सगळ्यात
वरच्या मजल्यावर होती. पोटपूजा करताना तिथली उघडी गच्ची दिसली. थोडा वेळ
तिथे काढावा म्हणून गेलो तर हे हा लाँगचे मनोहर दर्शन झाले...

.

दूरवरच्या बंदरात अजूनही पूर्ण न विरघळलेल्या धुक्यात एक क्रुझ शिप आलेले दिसत होते...

लॉबीत आलो तर मार्गदर्शक वाट पाहतच होता. ताबडतोप बंदराच्या दिशेने निघालो.
====================================================================
हा लाँग उपसागराची सफर (Hạ Long Bay)
व्हिएतनामच्या उत्तरपूर्वेकडील समुद्रात वेगवेगळ्या आकाराची आणि घडणीची अनेक हजार बेटे आहेत. त्यातला हा लाँग उपसागर नावाचा १५५३ चौ किमी चा भाग युनेस्कोने वर्ल्ड हेरिटेज साईट म्हणून घोषित केला आहे. या परिसरात जवळ जवळ २,००० बेटे आहेत. त्याच्या मुख्य भागात तर ३३४ चौ किमी मध्ये दाटीवाटीने पसरलेली ७७५ बेटे आहेत.

(नकाशा जालावरून साभार)
काही बेटे म्हणजे नुसते समुद्रातून वर डोकावणारे प्रचंड प्रस्तर तर कायम काही कायमस्वरूपी मानववस्ती आणि प्राणिजीवन असलेली मोठी बेटे आहेत. ही सगळी बेटे मुख्यतः चुनखडीच्या प्रस्तरापासून बनलेली आहेत. गेल्या २० लाख वर्षांतील नैसर्गिक घडामोडींमुळे आणि झिजेमुळे काही बेटांचे आकार चित्रविचित्र बनलेले आहेत आणि काहिंची त्या आकारांवरून नावेही पडलेली आहेत. काही बेटांच्या पोटातल्या चुनखडीच्या खडकांची झीज होऊन लहानमोठ्या गुहा बनल्या आहेत.
पूर्वापार रूढीप्रमाणे या बेटांबाबत व्हिएतनामी दंतकथा नसती तरच आश्चर्य नाही काय? तर ती अशी. देश म्हणून व्हिएतनामची ओळख सुरू झाली त्या काळात त्याच्यावर चिनी सम्राटाने आक्रमण करायला एक भले मोठे आरमार या उपसागरात पाठवून दिले. तेव्हा देवाने व्हिएतनामचे संरक्षण करायला एका ड्रॅगन कुटुंबाला पाठवून दिले. ड्रॅगन कुटुंबाने थुंकलेले हरीताश्म (जेड) आणि इतर माणके पाण्यात पडताच त्यांची बेटे बनू लागली आणि एक संरक्षक साखळी तयार झाली. या बेटांच्या अडथळ्यांवर आदळून शत्रूची बरीचशी जहाजे नष्ट झाली आणि त्याला माघारी परतणे भाग पडले. युद्धानंतर या सुंदर प्रदेशाच्या प्रेमात पडून ड्रॅगन्सनी तेथेच काही बेटांवर राहणे पसंत केले. त्यावरूनही काही बेटांची नावे पडली आहेत.
दहा मिनिटांच्या प्रवासाने बंदरावर पोहोचलो. तेथे प्रवासी बोटी शिस्तीत रांगेने उभ्या होत्या...

.

बंदरावरचा व्यवस्थापक आमच्यावर कसा काय कोण जाणे पण बराच खूश दिसला. त्याने आम्हा फक्त दोघांसाठी एक स्वतंत्र बोट दिली. तीच ही आमची जलराणी फोंग हाय ...

नेहमी ३०-४० प्रवाशांना नेणारी बोट तिचा कप्तान, शेफ आणि गाईड आमच्या दोघांच्या दिमतीला घेऊन राजेशाही थाटाने हा लाँग उपसागराच्या सफरीला निघाली...

बेटांच्या मुख्य भागात बोट पोहोचली आणि पावसाच्या आणि समुद्राच्या पाण्याने बेटांची झीज होऊन बनलेले चित्रविचित्र नजारे दिसू लागले...

बसलेल्या कुत्र्याचा आकार असलेला प्रस्तर असणारे डॉग आयलँड...

धूपदानाच्या आकाराचे बेट...

झुंजणारे कोंबडे...

अजून काही बेटांचे आकार...

.

.

.

बोटींसाठी वाहतूक चिन्हांच्या पाट्या...

तरंगत्या घरांची गावे
हा लाँग उपसागरामध्ये गेल्या वीस हजार वर्षांत तीन वेगवेगळ्या संस्कृती नांदल्याचे पुरातन पुरावे सापडले आहेत. आजही तेथे तीन तरंगत्या घरांच्या गावांत सुमारे १६०० लोक राहत आहेत. या भागात असलेले २०० प्रकारचे मासे आणि ४५० प्रकारचे शंखशिंपल्यातील जीव यांचा अन्न म्हणून व मस्त्यव्यापारासाठी उपयोग करून ही जमात उपजीविका करते. मध्येच एखादी तरंगणार्या घरात राहणार्या जमातीची वसाहत लागत होती...

त्यातल्या एका वसाहतीत थांबा घेतला...

तेथे अनेक प्रकाचे मासे आणि शंखशिंपले विकायला ठेवले होते...
...
.
...
.
...
त्या तरंगत्या घरांच्या आवारातही मासे ठेवलेले तलाव केले होते. त्यातला पसंत असलेला मासा निवडा व बोटीची फेरी होईपर्यंत तो शिजवून तरंगत्या गावातल्या रेस्तराँमध्ये शिजवून वाढण्याचीही सोय होती. आमच्या शेफने तुम्ही मासा घेतला तर मी सुद्धा हवा तसा शिजवून देईन असे सांगितले. पण आमच्या सफरीत जेवण समाविष्ट असल्याने त्याला नकार दिला. नंतर त्याने आमच्याकरिता केवढे जेवण बनविले होते ते पाहिल्यावर हे योग्यच केले असे वाटले. नाहीतर बरेच जेवण वाया गेले असते.
आश्चर्यकारक गुहा (Hang Sung Sot or Cave of Surprises)
फिरत फिरत आमची बोट एका मोठ्या बेटाजवळ आली. त्यावरच्या बर्यापैकी उंच डोंगरावर दिसणार्या गुहेकडे बोट दाखवून मार्गदर्शक म्हणाला, "गुहेपर्यंत पोचायला जरा चढ आहे. काय विचार आहे?" त्याला बिचार्याला माहीत नव्हते की हे दोन शिवबांच्या देशाचे मावळे होते, म्हणून माफ करून टाकले आणि गिर्यारोहणाला सुरुवात केली !...

हा लाँग उपसागरामध्ये लवणस्तंभांच्या अनेक गुहा आहेत. त्यातल्या सुंदर आकृत्या असलेल्या तीन गुहा प्रसिद्ध आहेत. त्यांत Hang Sung Sot ही सर्वात सुंदर समजली जाते. ही गुहा साधारण ३० मीटर उंचीची आणि ५०० मीटर लांब आहे. असंख्य आकर्षक आकाराच्या लवणस्तंभांमुळे (stalagmites and stalactites) ही गुहा येथील पर्यटकांचे मुख्य आकर्षण झालेली आहे. त्या आकृतींचे सौंदर्य अजूनच खुलवण्यासाठी रंगीत प्रकाशझोत टाकले जातात. ही गुहा पाहणे हा एक अविस्मरणिय अनुभव होता.
टेकडी चढताना घेतलेली परिसराची काही चित्रे...

.

गुहेच्या छतावरची आणि लवणस्तंभांची कलाकारी...

.

.

.

.

.

.

.

तासभर तरी गुहेत फिरत होतो. ही मी पाहिलेली पहिली लवणस्तंभ गुहा होती. त्यामुळे हे अप्रूप अजून विशेष होतं. नंतर अजून काही गुहा पाहिल्या पण हीच माझ्यामते त्यांत सर्वात सुंदर आहे. गुहेच्या दुसर्या टोकातून बाहेर पडलो आणि आम्ही आत गेलो तेव्हा मोकळा असलेला परिसर प्रवाशांनी भरलेल्या बोटींनी गजबजून गेला होता...

एका बाजूला आतले खडक विरघळल्यामुळे जमीन धसून बनलेले गोड्या पाण्याचे तळे दिसत होते तर दुसर्या बाजूला डोंगरावरच्या झाडीने पाचूसारखा हिरवागार समुद्र दिसत होता...

परतीचा धक्क्याकडे जायला नागमोडी समुद्रकिनार्याला लागून एक आकर्षक लाकडी पूल बनवला आहे...

ति तॉप बेट (Dao Ti Top)
पुढचा थांबा 'ति तॉप' हे 'कॉन दाओ' बेटसमुहांमधले एक बेट आहे. ही बेटे त्यांच्या पोहोण्याच्या उत्तम समुद्रकिनार्यांसाठी प्रसिद्ध आहेत. ति तॉप चा समुद्रकिनारा छोटासाच आहे पण याचे वैशिष्ट्य असे की याच्यावरच्या टेकडीच्या माथ्यावरून चारी बाजूच्या हा लाँग परिसराचे सर्वात जास्त सुंदर दर्शन होते... काहींच्या मते अगदी हेलिकॉप्टर सफरीच्यापेक्षा जास्त सुंदर आणि अर्थातच अत्यंत स्वस्त !
टेकडी चढताना अर्ध्या उंचीवरून घेतलेली चित्रे...

.

टेकडीच्या माथ्यावरून घेतलेली चित्रे...

.

.

गुहेतली भटकंती आणि टेकड्यांची चढउतार करून आता भूक खवळली होती. पण बोटीत शिरल्यावर काही म्हणण्याच्या आतच जेवण तयार असल्याची घोषणा झाली. ही जलसफर असल्याने स्थानिक समुद्रातला मेव्याचे प्रकार शेफने पेश केले. आतापर्यंत आम्ही सौम्य मसाल्याच्या वापराने बनवलेल्या चवदार व्हिएतनामी खाण्याच्या प्रकारांच्या प्रेमात पडलो होतोच. आताच्या शेफनेही ते प्रेम वृद्धींगत केले!
माश्यांचे सूप आणि स्प्रिंग रोल्स, कालवे (शिंपले), कोलंब्या, तळलेला मासा, बटाटा चिप्स आणि भात असा बेत होता...

.

समुद्रभटकंती करून हा लाँग शहरात परतेपर्यंत चारएक वाजले असतील. आज रात्रीला हो नोईला वस्ती करायची होती म्हणून सकाळीच हॉटेलमधून चेकआऊट करून सामान आमच्या गाडीतच ठेवले होते. गाडी बंदरावरून सरळ हा नोईच्या दिशेने निघाली.
.
दूरवरच्या बंदरात अजूनही पूर्ण न विरघळलेल्या धुक्यात एक क्रुझ शिप आलेले दिसत होते...
लॉबीत आलो तर मार्गदर्शक वाट पाहतच होता. ताबडतोप बंदराच्या दिशेने निघालो.
====================================================================
हा लाँग उपसागराची सफर (Hạ Long Bay)
व्हिएतनामच्या उत्तरपूर्वेकडील समुद्रात वेगवेगळ्या आकाराची आणि घडणीची अनेक हजार बेटे आहेत. त्यातला हा लाँग उपसागर नावाचा १५५३ चौ किमी चा भाग युनेस्कोने वर्ल्ड हेरिटेज साईट म्हणून घोषित केला आहे. या परिसरात जवळ जवळ २,००० बेटे आहेत. त्याच्या मुख्य भागात तर ३३४ चौ किमी मध्ये दाटीवाटीने पसरलेली ७७५ बेटे आहेत.
(नकाशा जालावरून साभार)
काही बेटे म्हणजे नुसते समुद्रातून वर डोकावणारे प्रचंड प्रस्तर तर कायम काही कायमस्वरूपी मानववस्ती आणि प्राणिजीवन असलेली मोठी बेटे आहेत. ही सगळी बेटे मुख्यतः चुनखडीच्या प्रस्तरापासून बनलेली आहेत. गेल्या २० लाख वर्षांतील नैसर्गिक घडामोडींमुळे आणि झिजेमुळे काही बेटांचे आकार चित्रविचित्र बनलेले आहेत आणि काहिंची त्या आकारांवरून नावेही पडलेली आहेत. काही बेटांच्या पोटातल्या चुनखडीच्या खडकांची झीज होऊन लहानमोठ्या गुहा बनल्या आहेत.
पूर्वापार रूढीप्रमाणे या बेटांबाबत व्हिएतनामी दंतकथा नसती तरच आश्चर्य नाही काय? तर ती अशी. देश म्हणून व्हिएतनामची ओळख सुरू झाली त्या काळात त्याच्यावर चिनी सम्राटाने आक्रमण करायला एक भले मोठे आरमार या उपसागरात पाठवून दिले. तेव्हा देवाने व्हिएतनामचे संरक्षण करायला एका ड्रॅगन कुटुंबाला पाठवून दिले. ड्रॅगन कुटुंबाने थुंकलेले हरीताश्म (जेड) आणि इतर माणके पाण्यात पडताच त्यांची बेटे बनू लागली आणि एक संरक्षक साखळी तयार झाली. या बेटांच्या अडथळ्यांवर आदळून शत्रूची बरीचशी जहाजे नष्ट झाली आणि त्याला माघारी परतणे भाग पडले. युद्धानंतर या सुंदर प्रदेशाच्या प्रेमात पडून ड्रॅगन्सनी तेथेच काही बेटांवर राहणे पसंत केले. त्यावरूनही काही बेटांची नावे पडली आहेत.
दहा मिनिटांच्या प्रवासाने बंदरावर पोहोचलो. तेथे प्रवासी बोटी शिस्तीत रांगेने उभ्या होत्या...
.
बंदरावरचा व्यवस्थापक आमच्यावर कसा काय कोण जाणे पण बराच खूश दिसला. त्याने आम्हा फक्त दोघांसाठी एक स्वतंत्र बोट दिली. तीच ही आमची जलराणी फोंग हाय ...
नेहमी ३०-४० प्रवाशांना नेणारी बोट तिचा कप्तान, शेफ आणि गाईड आमच्या दोघांच्या दिमतीला घेऊन राजेशाही थाटाने हा लाँग उपसागराच्या सफरीला निघाली...
बेटांच्या मुख्य भागात बोट पोहोचली आणि पावसाच्या आणि समुद्राच्या पाण्याने बेटांची झीज होऊन बनलेले चित्रविचित्र नजारे दिसू लागले...
बसलेल्या कुत्र्याचा आकार असलेला प्रस्तर असणारे डॉग आयलँड...
धूपदानाच्या आकाराचे बेट...
झुंजणारे कोंबडे...
अजून काही बेटांचे आकार...
.
.
.
बोटींसाठी वाहतूक चिन्हांच्या पाट्या...
तरंगत्या घरांची गावे
हा लाँग उपसागरामध्ये गेल्या वीस हजार वर्षांत तीन वेगवेगळ्या संस्कृती नांदल्याचे पुरातन पुरावे सापडले आहेत. आजही तेथे तीन तरंगत्या घरांच्या गावांत सुमारे १६०० लोक राहत आहेत. या भागात असलेले २०० प्रकारचे मासे आणि ४५० प्रकारचे शंखशिंपल्यातील जीव यांचा अन्न म्हणून व मस्त्यव्यापारासाठी उपयोग करून ही जमात उपजीविका करते. मध्येच एखादी तरंगणार्या घरात राहणार्या जमातीची वसाहत लागत होती...

त्यातल्या एका वसाहतीत थांबा घेतला...
तेथे अनेक प्रकाचे मासे आणि शंखशिंपले विकायला ठेवले होते...
.
.
त्या तरंगत्या घरांच्या आवारातही मासे ठेवलेले तलाव केले होते. त्यातला पसंत असलेला मासा निवडा व बोटीची फेरी होईपर्यंत तो शिजवून तरंगत्या गावातल्या रेस्तराँमध्ये शिजवून वाढण्याचीही सोय होती. आमच्या शेफने तुम्ही मासा घेतला तर मी सुद्धा हवा तसा शिजवून देईन असे सांगितले. पण आमच्या सफरीत जेवण समाविष्ट असल्याने त्याला नकार दिला. नंतर त्याने आमच्याकरिता केवढे जेवण बनविले होते ते पाहिल्यावर हे योग्यच केले असे वाटले. नाहीतर बरेच जेवण वाया गेले असते.
आश्चर्यकारक गुहा (Hang Sung Sot or Cave of Surprises)
फिरत फिरत आमची बोट एका मोठ्या बेटाजवळ आली. त्यावरच्या बर्यापैकी उंच डोंगरावर दिसणार्या गुहेकडे बोट दाखवून मार्गदर्शक म्हणाला, "गुहेपर्यंत पोचायला जरा चढ आहे. काय विचार आहे?" त्याला बिचार्याला माहीत नव्हते की हे दोन शिवबांच्या देशाचे मावळे होते, म्हणून माफ करून टाकले आणि गिर्यारोहणाला सुरुवात केली !...
हा लाँग उपसागरामध्ये लवणस्तंभांच्या अनेक गुहा आहेत. त्यातल्या सुंदर आकृत्या असलेल्या तीन गुहा प्रसिद्ध आहेत. त्यांत Hang Sung Sot ही सर्वात सुंदर समजली जाते. ही गुहा साधारण ३० मीटर उंचीची आणि ५०० मीटर लांब आहे. असंख्य आकर्षक आकाराच्या लवणस्तंभांमुळे (stalagmites and stalactites) ही गुहा येथील पर्यटकांचे मुख्य आकर्षण झालेली आहे. त्या आकृतींचे सौंदर्य अजूनच खुलवण्यासाठी रंगीत प्रकाशझोत टाकले जातात. ही गुहा पाहणे हा एक अविस्मरणिय अनुभव होता.
टेकडी चढताना घेतलेली परिसराची काही चित्रे...
.
गुहेच्या छतावरची आणि लवणस्तंभांची कलाकारी...
.
.
.
.
.
.
.

तासभर तरी गुहेत फिरत होतो. ही मी पाहिलेली पहिली लवणस्तंभ गुहा होती. त्यामुळे हे अप्रूप अजून विशेष होतं. नंतर अजून काही गुहा पाहिल्या पण हीच माझ्यामते त्यांत सर्वात सुंदर आहे. गुहेच्या दुसर्या टोकातून बाहेर पडलो आणि आम्ही आत गेलो तेव्हा मोकळा असलेला परिसर प्रवाशांनी भरलेल्या बोटींनी गजबजून गेला होता...
एका बाजूला आतले खडक विरघळल्यामुळे जमीन धसून बनलेले गोड्या पाण्याचे तळे दिसत होते तर दुसर्या बाजूला डोंगरावरच्या झाडीने पाचूसारखा हिरवागार समुद्र दिसत होता...
परतीचा धक्क्याकडे जायला नागमोडी समुद्रकिनार्याला लागून एक आकर्षक लाकडी पूल बनवला आहे...
ति तॉप बेट (Dao Ti Top)
पुढचा थांबा 'ति तॉप' हे 'कॉन दाओ' बेटसमुहांमधले एक बेट आहे. ही बेटे त्यांच्या पोहोण्याच्या उत्तम समुद्रकिनार्यांसाठी प्रसिद्ध आहेत. ति तॉप चा समुद्रकिनारा छोटासाच आहे पण याचे वैशिष्ट्य असे की याच्यावरच्या टेकडीच्या माथ्यावरून चारी बाजूच्या हा लाँग परिसराचे सर्वात जास्त सुंदर दर्शन होते... काहींच्या मते अगदी हेलिकॉप्टर सफरीच्यापेक्षा जास्त सुंदर आणि अर्थातच अत्यंत स्वस्त !
टेकडी चढताना अर्ध्या उंचीवरून घेतलेली चित्रे...
.
टेकडीच्या माथ्यावरून घेतलेली चित्रे...
.
.
गुहेतली भटकंती आणि टेकड्यांची चढउतार करून आता भूक खवळली होती. पण बोटीत शिरल्यावर काही म्हणण्याच्या आतच जेवण तयार असल्याची घोषणा झाली. ही जलसफर असल्याने स्थानिक समुद्रातला मेव्याचे प्रकार शेफने पेश केले. आतापर्यंत आम्ही सौम्य मसाल्याच्या वापराने बनवलेल्या चवदार व्हिएतनामी खाण्याच्या प्रकारांच्या प्रेमात पडलो होतोच. आताच्या शेफनेही ते प्रेम वृद्धींगत केले!
माश्यांचे सूप आणि स्प्रिंग रोल्स, कालवे (शिंपले), कोलंब्या, तळलेला मासा, बटाटा चिप्स आणि भात असा बेत होता...
.
समुद्रभटकंती करून हा लाँग शहरात परतेपर्यंत चारएक वाजले असतील. आज रात्रीला हो नोईला वस्ती करायची होती म्हणून सकाळीच हॉटेलमधून चेकआऊट करून सामान आमच्या गाडीतच ठेवले होते. गाडी बंदरावरून सरळ हा नोईच्या दिशेने निघाली.
No comments:
Post a Comment